Centrum Nauki Kopernik to instytucja popularyzująca naukę w Warszawie, zlokalizowana nad Wisłą w sąsiedztwie Biblioteki Uniwersytetu Warszawskiego i mostu Świętokrzyskiego. Centrum promuje doświadczanie zjawisk, rozumienie świata i odpowiedzialne działanie poprzez praktyczne eksperymenty, warsztaty i pokazy.
Historia i rozwój
Pomysłodawcą instytucji był prof. Łukasz Turski. Centrum powołano w 2005 roku i nazwano na cześć Mikołaja Kopernika. Finansowanie zapewniają Miasto Stołeczne Warszawa oraz ministerstwa nauki i edukacji.
Prace organizacyjne i budowlane toczyły się w kolejnych latach: konkurs architektoniczny rozstrzygnięto w 2005 roku, wykonawcę budynku wybrano w 2008, a pierwszy moduł udostępniono publiczności 5 listopada 2010. Planetarium zaczęło działać 19 czerwca 2011 roku. Centrum otrzymało nagrody Popularyzator Nauki w 2007 i 2008 roku i od 2008 współorganizuje Piknik Naukowy. W 2011 i 2025 roku Kopernik gościł konferencję ECSITE.
Kompleks i architektura
Gmach Kopernika powstał nad tunelem Wisłostrady, jednak konstrukcja nie opiera się na tunelu; budynek wspiera się na sprężonych dźwigarach podpartych po obu stronach tunelu. Pierwszy moduł ma formę litery L i oferuje dwie kondygnacje naziemne o łącznej powierzchni około 15 tys. m².
Koncepcję architektoniczną opracowała pracownia wyłoniona w konkursie; projekty branżowe wykonało Buro Happold. Kompleks obejmuje też planetarium osadzone w bryle przypominającej głaz, z kopułą o średnicy 16 metrów, oraz nowy budynek badawczo‑rozwojowy nazwany Pracownią Przewrotu Kopernikańskiego oddany do użytku w 2023 roku. Dach budynku głównego działa jako ogród zielony, udostępniany zwiedzającym w sezonie maj–październik.
Jak zorganizowano zwiedzanie i wystawy?
Wystawy w Koperniku są interaktywne: zwiedzający samodzielnie przeprowadzają doświadczenia, biorą udział w warsztatach i pokazach oraz oglądają seanse w planetarium. Nie ma tu przewodników ani narzuconych ścieżek zwiedzania; każdy porusza się we własnym rytmie. Na wystawach pracują animatorzy w czerwonych koszulkach, którzy wyjaśniają działanie eksponatów.
Oferta obejmuje wystawy stałe i czasowe, Teatr Robotyczny, Teatr Wysokich Napięć, stacje LivingLAB, przestrzeń warsztatową Majsternia oraz weekendowe zajęcia w laboratoriach. Pierwszy moduł otwarto wraz z pięcioma galeriami: Świat w ruchu, Człowiek i środowisko, Korzenie cywilizacji, Strefa światła i Bzzz!.
Główne wystawy stałe
Strefa Eksperymentowania, otwarta w nowej odsłonie w kwietniu 2018 roku, to duża przestrzeń na pierwszym piętrze z ponad 200 eksponatami. Część ekspozycji pokazuje zjawiska fizyczne — fale, prąd, płyny i zjawiska chaotyczne — a część poświęcona jest człowiekowi i przyrodzie. W Strefie znajduje się także robot nazwany Mikołaj Kopernik, który używa sztucznej inteligencji do odpowiadania na pytania zwiedzających.
Galeria Bzzz! przeznaczona jest dla dzieci do 6. roku życia i zaprojektowano ją tak, by sprzyjała swobodnemu eksperymentowaniu poprzez zabawę. Wystawa Przyszłość jest dziś skupia się na najbliższej przyszłości — porusza tematy AI, relacji społecznych, klimatu, bioróżnorodności i medycznych perspektyw rozwoju.
W 2025 roku Centrum odwiedził 14‑milionowy zwiedzający. Dyrektorem instytucji jest Robert Firmhofer.
Informacje praktyczne
- Adres: Wybrzeże Kościuszkowskie 20, 00-390 Warszawa — wyznacz trasę w Google Maps
- Godziny otwarcia: sob–nd 9:00–19:00, wt–cz 9:00–18:00, pt 9:00–20:00
- Telefon: +48221225555
- Strona internetowa: kopernik.org.pl
- Ocena w Mapach Google: 4,6 (58 851 opinii)
